Wibromasaż po treningu: czy pomaga szybciej odzyskać siły?

Trening się kończy, ale organizm dopiero zaczyna odzyskiwać równowagę. To właśnie wtedy pojawia się pytanie: odpocząć po prostu na kanapie czy da się zrobić coś więcej? W badaniu z udziałem aktywnych mężczyzn sprawdzono, czy godzina wibromasażu po długiej jeździe na rowerze zmienia tempo powrotu wybranych wskaźników organizmu do wartości spoczynkowych.

Jedno badanie, dwa sposoby odpoczynku

W eksperymencie uczestniczyło 20 rekreacyjnie trenujących mężczyzn w wieku około 22 lat. Każdy wykonał dwa takie same testy: 120 minut jazdy na rowerze przy umiarkowanej intensywności, przerywane krótkimi, maksymalnymi przyspieszeniami. Po jednym teście badani odpoczywali na urządzeniu placebo, a po drugim przez 60 minut korzystali z wibromasażu nóg przy użyciu systemu Vitberg+. Kolejność zmieniano, a testy dzieliły dwa tygodnie. Dzięki temu wyniki tej samej osoby można było porównać w obu warunkach. ¹

Pierwsza różnica była widoczna po 15 minutach

Mleczan znikał z krwi szybciej

Po 15 minutach średnie stężenie mleczanu wynosiło 1,72 mmol/l po wibromasażu i 2,03 mmol/l po odpoczynku placebo. Po godzinie było to odpowiednio 1,36 i 1,65 mmol/l. Różnice odnotowano również po 30 minutach i we wszystkich trzech punktach były istotne statystycznie. Mleczan nie jest jedyną miarą regeneracji i nie należy utożsamiać go wprost z bólem mięśni, ale jego szybsze usuwanie pokazuje sprawniejszy przebieg jednego z procesów powysiłkowych.

Część sygnałów zapalnych także była niższa

Po 1 i 24 godzinach po wibromasażu niższe były średnie wartości dwóch badanych wskaźników: IL-6, związanego między innymi z reakcją zapalną, oraz MMP-2, uczestniczącego w przebudowie tkanki łącznej. Autorzy odczytali cały układ zmian jako sygnał szybszej regeneracji organizmu po wysiłku.

Nie wszystkie wyniki były równie proste. Stężenie mioglobiny — wskaźnika uwalnianego między innymi przy uszkodzeniu komórek mięśniowych — po 1 i 24 godzinach było wyższe w warunku z wibromasażem. Sami badacze zaznaczyli też, że znaczenie zmian MMP-2 można interpretować na więcej niż jeden sposób i wymaga ono dalszych eksperymentów. To ważne ograniczenie, którego nie warto chować za atrakcyjnym nagłówkiem.

Czy inne badania pokazują podobny kierunek?

Po ćwiczeniach ekscentrycznych, czyli takich, w których napięty mięsień się wydłuża, krótka sesja wibracji całego ciała wiązała się w innym eksperymencie z mniejszą bolesnością mięśni oraz niższym poziomem kinazy kreatynowej po 24 i 48 godzinach. ²

W kolejnym badaniu zastosowano fotel generujący drgania w zakresie 10–50 Hz. Po intensywnym wysiłku uczestnicy szybciej obniżali stężenie mleczanu, a tętno szybciej wracało w stronę wartości spoczynkowych niż w grupie kontrolnej. ³

Jest też wynik, który studzi entuzjazm: w badaniu po ćwiczeniach ekscentrycznych wibroterapia nie okazała się skuteczniejsza od standardowego masażu i rozciągania. Różne urządzenia, parametry drgań, rodzaje wysiłku i grupy badanych utrudniają więc sprowadzenie całej wiedzy do jednego prostego werdyktu. ⁴

Co to oznacza dla osoby, która po prostu chce się zregenerować?

Najuczciwiej powiedzieć: kontrolowane drgania są obiecującą, pasywną formą wspomagania odpoczynku po wysiłku. W opisanym badaniu poprawiały tempo usuwania mleczanu i zmieniały część wskaźników biochemicznych. Nie dowodzi to jednak, że po każdej sesji każdy poczuje mniej bólu, szybciej odzyska pełną sprawność albo będzie gotowy na kolejny ciężki trening.

Wibromasaż może uzupełniać podstawy regeneracji: sen, nawodnienie, odżywianie i rozsądne planowanie obciążeń. Badanie było niewielkie, obejmowało wyłącznie młodych mężczyzn regularnie jeżdżących na rowerze i oceniało jedną procedurę po jednym rodzaju wysiłku. To solidny punkt zaczepienia, ale nie uniwersalna obietnica.

Informacja: artykuł ma charakter edukacyjny. Nie zastępuje konsultacji lekarskiej, diagnozy ani indywidualnie dobranej terapii.